Scherpe discussies en mooie journalistieke projecten

De Volkskrant is opgericht in 1919, de stichting die zijn identiteit beschermt pas in 1968. Wat doet Stichting de Volkskrant sindsdien als hoeder van die titel? 'Je hebt een heldere rol, denkt mee en hebt visie', zegt voorzitter Nienke Meijer.

Na de Eerste Wereldoorlog ontstond de Volkskrant uit de katholieke arbeidersbeweging die het volk wilde emanciperen. Verheffing via vrijheid, gelijkheid en democratie: daarvoor is onafhankelijke informatie nodig. Nog steeds omschrijft de krant zijn koers als ‘maatschappelijk betrokken en vooruitstrevend’. 

U werd in 2019 voorzitter van het stichtingbestuur. Waarom van de Volkskrant?

'Die neemt een belangrijke positie in en heeft veel bereik. Het is een krant die verschillende politieke en sociale perspectieven belicht, en bespreekbaar blijft maken. De redactie duikt ook echt in onderzoek. Deze krant laat nuances zien én is kritisch. Ik lees hem met veel plezier.'

Hoe kan zo’n stichting helpen die koers te bewaken?
'Wij gaan niet op de stoel van de redactie zitten maar denken strategisch mee, als sparringpartner van de hoofdredactie. Ik heb twintig jaar bij uitgever Wegener gewerkt, dus heb een brede krantenervaring. Elk kwartaal vergaderen we met de hoofdredacteur en hebben dan levendige discussies, ook jaarlijks met de redactieraad. Bijvoorbeeld over de vraag: moet je een podium bieden aan politici die misschien onwaarheden vertellen? Want je wilt wel veelzijdige verslaggeving. Je zoekt een gedeelde werkelijkheid waar toch ruimte is om het met elkaar oneens te zijn.'

En meer zakelijk?
'We beschermen onze titel in aandeelhoudersvergaderingen, en financieren grote journalistieke projecten van de redactie. Niet bij gaten in de begroting, maar om extra impact te hebben en de identiteit van de krant te versterken.'

Waarom bestaat Stichting De Volkskrant eigenlijk pas sinds 1968?
'Toen fuseerde de titel met Het Parool in één uitgeefconcern, nu uitgegroeid tot DPG Media. Later kwamen andere titels erbij zoals Trouw (1975), NU.nl (2019) of recent RTL Nederland (2025). Met RTL werd het concern zo groot dat we extra borging hebben bedongen. Stel dat bij DPG Media andere mensen aan het roer komen. Of er komt een concern bij en de zeggenschapstructuur verandert. Dan willen we de nieuwsmedia wel onafhankelijk, pluriform en betrouwbaar houden. Daar hebben we nu afspraken over.'

Hoe kun je met een aandelenbelang van 0,52 procent die invloed hebben?
'De titelstichtingen trekken veel gezamenlijk op. Stichting Democratie en Media (SDM) heeft 14,27 procent, de andere een half tot één procent. Samen hebben we een prioriteitsaandeel van ruim 16 procent, met bepaalde rechten zoals een veto bij verkoop of bezwaar bij grote koerswijzigingen.'

Is het nodig, weerstand bieden?
'Eigenlijk merk ik dat DPG Media juist hecht aan onze rol en expertise. We bespreken kwesties zoals: hoeveel content deel je eigenlijk met andere titels? Of met RTL? Vroeger stond alles open. Nu zoeken we steeds waar die grens ligt. Een artikel geschreven voor Trouw moet je niet in een Volkskrant-jasje hijsen.'

Abonnees kunnen online al gratis elke andere DPG Media-titel lezen. Slim?

'Over die onlinestrategie denken we ook mee: gaat dit DPG helpen om een grotere positie op de digitale markt te krijgen? Als die stukken in look en feel duidelijk uit verschillende media komen, is het niet erg.'

Best een flinke klus allemaal. Dat vraagt om kennis in het bestuur.
'Ja, die verantwoordelijkheid moet je echt nemen. De redactieraad van de krant draagt vier leden aan, wij drie. Bij elke vacature kijken we goed welke kennis nodig is. Dit jaar kwam Perre van den Brink (1983) erbij voor expertise in digital en in wat jongeren zoeken. We willen ook een juridisch expert voor de statuten en financiële expertise omdat we sinds de fusie een vermogen beheren. Uit het dividend (vier tot vierenhalf ton per jaar) financieren we via het Stimuleringsfonds die journalistieke projecten.'

Botst het weleens tussen uw zwaargewichten en de redactie?
'O ja hoor, er is veel discussie. Dan zegt iemand uit het bestuur: "Ik vind dit echt een rare keuze." Of: "Hoe heb je dit nou aangevlogen?" Dat kan er scherp aan toegaan. Je hebt een heldere rol, je denkt mee en je hebt visie. De hoofdredacteur besluit dan of die zich laat inspireren, of niet.
Het mooie van die openheid is het inhoudelijke gesprek. Over lezersbereik, impact, waarheid en desinformatie, integriteit en onafhankelijkheid. Dan beseffen we hoe bijzonder het is dat er zulke grote groepen journalisten zijn, die hun rol zo serieus nemen in deze veranderlijke wereld.'